Hayat dediğimiz şey, yalnızca sabah evden çıkıp işe gitmek, akşam yorgun argın eve dönmek ve ertesi gün aynı döngüyü yeniden yaşamak mıdır? İnsan, dünyaya sadece çalışmak, geçinmek, faturalarını ödemek ve bir gün emekli olmayı beklemek için mi gelir?
Bazen kendi kendime düşünüyorum. Bu dünyadan kimler geldi, kimler geçti… Kendi çevremizden bile nice insan gelip geçti. Her birinin ayrı bir dünyası, ayrı bir hikâyesi, ayrı hayalleri vardı. Kimi hayallerine kavuştu, kimi ömrü boyunca bir şeylerin peşinden koştu ama bir türlü istediği gibi yaşamaya fırsat bulamadı. Kimi parasızlıktan, kimi zamansızlıktan, kimi de hayatın getirdiği sorumluluklardan en önemlisi sağlık sorunlarından dolayı hep isteklerini ertelediler.
Hayatın garip bir dengesi var; insan bir şeyi elde ettiğinde çoğu zaman başka bir şeyden mahrum kalıyor.
Kimimiz gençliğini çalışarak geçiriyor. Kimimiz ailesini geçindirmek için kendi isteklerini bir kenara bırakıyor. Kimimiz yıllarca bir ev sahibi olabilmek için para biriktiriyor, kimimiz çocuklarını büyütmek için kendi hayallerini erteliyor. Sonra bir gün dönüp geriye bakıyoruz. Yıllar geçmiş, saçlar ağarmış, dizler yorulmuş, zaman dediğimiz o kıymetli şey elimizden sessizce akıp gitmiş.
Yıllarca çalışmış, didinmiş, sorumluluklarını yerine getirmiş bir insanın kendisine zaman ayırması gerekmez mi? Gençliğinde yapamadığı seyahatleri yapması, görmek istediği yerleri görmesi, bir sahil kasabasında birkaç gün geçirmesi, arkadaşlarıyla oturup saatlerce sohbet etmesi, belki bir hobi edinmesi, belki de hiçbir şey yapmadan hayatın tadını çıkarması…
Bunlar lüks değil, insanın kendisine ayırdığı ömrün en doğal hakkıdır.
Elbette herkesin yaşam biçimi farklı. Kimi evinde oturup huzur bulur, kimi sokaklarda gezerek, kimi yeni insanlar tanıyarak, kimi kitap okuyarak, kimi de hiç bilmediği yerlere giderek mutlu olur. İnsanların birbirine benzemesini beklemek, hayatın renklerini tek bir renge mahkûm etmek gibidir.
Bence herkes, yasal çerçevede kaldığı sürece, kimseye zarar vermeden, kendi hayatını istediği gibi yaşayabilmeli. Başkasının ne düşündüğüne, ne dediğine, nasıl yaşadığına çok da takılmamalı. Çünkü insanın ömrü, başkalarının beklentilerini karşılamakla tüketilecek kadar uzun değil.
Ne yazık ki toplum olarak bazen insanın nasıl yaşaması gerektiğine dair görünmez kurallar koyuyoruz. Şunu yapma, bunu yapma, oraya gitme, böyle davranma… Oysa herkesin kendi hayatına dair bir tercihi, kendi mutluluğuna dair bir tanımı olmalı. Bir insanın mutluluğu, başka bir insanın anlayışına sığmak zorunda değil.
Belki de hayatı sürekli erteliyoruz. “Biraz daha para biriktireyim, sonra gezerim.” “Çocuklar büyüsün, sonra kendime zaman ayırırım.” “Emekli olayım, o zaman yaparım.” diye diye yıllar geçiyor.
Ama hayatın bize bir garantisi yok. Yarın sağlığımız yerinde olacak mı, sevdiklerimiz yanımızda olacak mı, bunu bile bilmiyoruz.
O yüzden insan, imkânları ölçüsünde bugünden de yaşamalı. Her şeyi geleceğe bırakmamalı. Bir kahvenin tadını çıkarmalı, bir dostun kapısını çalmalı, görmek istediği bir yere gitmeli. Küçük mutlulukları büyük zamanlara ertelememeli.
Çünkü bu dünyada hepimiz bir yolcuyuz. Kimimiz uzun, kimimiz kısa bir yolculuk yapıyoruz. Ardımızda bıraktığımız şey yalnızca mal mülk, makam ya da birikim değil; yaşadığımız anılar, kurduğumuz dostluklar, güldüğümüz insanlar ve içimizde ukde kalan hayaller.
Bence insanın en büyük zenginliği, ömrünün sonunda “Keşke”lerinin değil, “İyi ki”lerinin çoğunlukta olmasıdır.
Hayat, sadece yaşlanmayı beklemek değildir. Hayat, yaşadığını hissetmektir.
İnsan, başkalarının biçtiği ömrü değil, kendi gönlünün istediği hayatı yaşayabildiği ölçüde gerçekten yaşamış sayılır.
-*-*-
ACELE KARAR VERMEYİN
Köyün birinde yaşlı ve fakir bir adam varmış.. Öyle dillere destan bir beyaz atı varmış ki, kral, at için neredeyse hazinesinin yarısını teklif etmiş, ama adam satmaya yanaşmamış.
– Bu at demiş, bir at değil benim için. Aynı zamanda bir dost. İnsan dostunu satar mı?
Bir sabah kalkmışlar ki, at yok… Köylüler ihtiyarın başına toplanıp demişler ki:
– Bu atı sana bırakmayacakları, çalacakları belliydi. Krala satsaydın, ömrünün sonuna kadar beyler gibi yaşardın.
– Durun hele! Karar vermek için acele etmeyin! Sadece at kayıp. Gerçek olan yalnız bu. Ondan ötesi sizin yorumunuz. Atımın kaybolması, bir talihsizlik mi, bunu henüz bilmiyoruz.
Köylüler kahkahalarla gülmüşler. 15 gün geçmeden at, bir gece dağlardaki 12 vahşi atı da peşine takıp getirmiş.
Köylüler gelip ihtiyardan özür dilemişler:
– Sen haklı çıktın. Atının kaybolması bir devlet kuşu oldu senin için. Şimdi bir at sürün var.
– Karar vermek için yine acele ediyorsunuz. Sadece atın geri döndüğünü söyleyin. Bilinen gerçek sadece bu. Sonra ne olur bilmiyoruz.
Bir hafta sonra atları terbiye etmeye çalışan tek oğlu attan düşüp ayağını kırmış.
Köylüler gelmişler ihtiyara:
– Yine haklı çıktın. Oğlun uzun süre hasta yatacak. Halbuki sana bakacak başkası da yok. Şimdi daha da muhtaç hâle geldin.
– Siz erken karar verme hastalığına tutuldunuz. Sonunun nereye varacağını bilmiyoruz ki…
Birkaç hafta sonra, düşmanlar kat kat büyük bir ordu ile o memlekete saldırmış. Kral, eli silah tutan bütün gençleri askere çağırmış. Görevliler, ihtiyarın oğlu dışında köydeki bütün gençleri askere almışlar. Köyü mâtem sarmış. Çünkü savaşın kazanılmasına imkân yokmuş.
Köylüler, bu durum karşısında yine ihtiyara gelmişler:
– Yine haklı çıktın. Oğlunun bacağı kırık, ama hiç değilse yanında. Bizimkiler belki hiç dönemeyecekler. Bacağının kırılması, talihsizlik değil, şansmış.
Bu sefer ihtiyar onlara şöyle cevap vermiş: “Siz erken karar vermeye devam edin! Bir kapı kapanırken, başka kapı açılır. Ne olacağını kimseler bilemez. İlerde olacakları sadece Allah bilir…” Çin düşünürü Lao Tzu
