Güney Marmara Kalkınma Ajansı tarafından yayıma hazırlanan “Direnişin ve Fedakârlığın İzinde: Şehit Edremit Kaymakamı Köprülülü Hamdi Bey” adlı eser, Millî Mücadele’nin önemli isimlerinden Köprülülü Hamdi Bey’in hayatını ilk kez yayımlanan arşiv belgeleri ve fotoğraflarla gün yüzüne çıkarıyor.
Güney Marmara Kalkınma Ajansı (GMKA) tarafından, T.C. Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı Kalkınma Ajansları Genel Müdürlüğü koordinasyonunda yürütülen kültür yayınları çalışmaları kapsamında hazırlanan “Direnişin ve Fedakârlığın İzinde: Şehit Edremit Kaymakamı Köprülülü Hamdi Bey” adlı eser okuyucuyla buluştu.
Prof. Dr. Yücel Yiğit tarafından kaleme alınan kitap, Köprülülü Hamdi Bey’in 1889-1920 yılları arasındaki yaşamını, mesleki kariyerini, Edremit Kaymakamlığı dönemini ve Millî Mücadele’de üstlendiği önemli görevleri kapsamlı bir araştırmayla ele alıyor.
ARŞİV BELGELERİYLE BİLİNMEYEN YÖNLERİ ORTAYA ÇIKTI
Devlet Arşivleri Başkanlığı, Emniyet Genel Müdürlüğü ve askerî tarih arşivlerinden elde edilen belgelerle desteklenen çalışmada, Köprülülü Hamdi Bey’in yaşamına ilişkin daha önce yayımlanmamış bilgiler de yer alıyor.
Dört bölümden oluşan eserde Hamdi Bey’in Edremit’teki görevleri, Ayvalık Cephesi’ndeki mücadelesi, Balıkesir ve Biga’daki faaliyetleri ayrıntılı şekilde inceleniyor. Kitapta kullanılan özgün belgeler, fotoğraflar ve haritalar ise dönemin şartlarının ve yaşanan gelişmelerin daha iyi anlaşılmasına katkı sağlıyor.
Eserde özellikle Köprülülü Hamdi Bey’in Edremit Kaymakamlığı öncesindeki hayatına ilişkin ilk kez yayımlanan bilgiler dikkat çekiyor. Emniyet Genel Müdürlüğü Arşivindeki sicil dosyası, tercüme-i hâl varakası ve nüfus tezkiresi gibi belgelerden yararlanılarak Hamdi Bey’in doğum tarihi, aile yapısı, eğitimi, bildiği diller ve mesleki kariyeri ayrıntılı biçimde ortaya konuluyor.
AKBAŞ CEPHANELİĞİ BASKINI MERCEK ALTINA ALINDI
Kitabın önemli bölümlerinden birini ise Köprülülü Hamdi Bey’in 26-27 Ocak 1920 gecesi planlayıp yönettiği Akbaş Cephaneliği Baskını oluşturuyor.
İşgal kuvvetlerinin kontrolündeki silah ve mühimmatın Anadolu’daki direniş güçlerine kazandırılması amacıyla gerçekleştirilen harekât; keşif, planlama ve lojistik süreçleriyle birlikte ele alınıyor.
Çalışmada ayrıca Hamdi Bey’in işgale karşı halkı örgütleme çabaları, Anzavur Ayaklanmaları sırasında üstlendiği görevler, Biga’da yaşanan gelişmeler ve şehit edilmesine uzanan süreç de arşiv belgeleri ışığında aktarılıyor.
“HATIRASINI GELECEK KUŞAKLARA TAŞIMAYI AMAÇLADIK”
Eserin yazarı Prof. Dr. Yücel Yiğit, çalışmayla Köprülülü Hamdi Bey’in daha önce ulaşılamayan bilgi ve belgeler ışığında bilinmeyen yönlerinin ortaya çıkarılmasının amaçlandığını belirtti.
Yiğit, arşiv kaynaklarından hareketle Hamdi Bey’in yaşamına ilişkin bilgileri derinleştirmeyi, üstlendiği görevleri ve Millî Mücadele’deki rolünü bütüncül biçimde ortaya koymayı hedeflediklerini ifade etti.
Uzun yıllar Balıkesir’de görev yapan Yiğit, eseri kente ve bölgenin tarihî hafızasına karşı bir vefa borcu olarak gördüğünü belirterek, hazırlanan çalışmayla Köprülülü Hamdi Bey’in yaşamına ve mücadelesine yeni bir pencere açmayı ve hatırasını gelecek kuşaklara taşımayı amaçladıklarını dile getirdi.
“ORTAK HAFIZAMIZI GÜÇLENDİRECEK”
GMKA Genel Sekreteri Onur Adıyaman da esere ilişkin değerlendirmesinde, bölgenin tarihî ve kültürel değerlerinin korunarak gelecek kuşaklara aktarılmasının önemine dikkat çekti.
Adıyaman, Kültür Yayınları kapsamında hazırlanan eserin Köprülülü Hamdi Bey’in sorumluluk, cesaret ve fedakârlık anlayışını ortaya koyduğunu belirterek, çalışmanın bölgenin Millî Mücadele’de üstlendiği rolün daha iyi anlaşılmasına ve ortak tarihî hafızanın güçlendirilmesine katkı sağlayacağına inandığını ifade etti.
